Top

Author: Hasan Yasin Türkyılmaz

  • All
  • Analiz
  • Dijital pazarlama
  • Dijital, İyi Şeyler Podcast
  • E-Ticaret
  • Eğitim
  • Growth hacking
  • İnceleme
  • Kişisel
  • Rehber
  • Reklam
  • Sosyoloji
  • Teknoloji
  • Wordpress

Bugün şu hasta halimle, Hürriyet bumerang sayesinde bu güzel anket sitesi ile karşılaştım. Çok da makul gözüken ödülleri var. Mesela;"fikirmetre üyesi olduktan sonra dolduracağın her anket için puan kazanacaksın. Kazandığın puanları ister e-ticaret sitelerinde isterseniz sosyal sorumluluk organizasyonlarında kullanabilirsin.Bunun için yapman gereken fikirmetre’ye giriş yaptıktan...

Bu derslerin çoğu bir çeviridir w3schools.com’dan ve kendi tecrübelerimi de içerir. Örneklerin çoğunu kendiniz uygulayabildiğiniz gibi daha önce açıkladığım şekilde, w3schools.com’a ait örneklerde verdiğim online editör’den de yararlanabilirsiniz. Yararlı olması dileğiyle…


Tüm HTML elemanları kutu olarak düşünülebilir. CSS’te, “box model”(kutu modeli) terimi  tasarım ve düzen hakkında konuşulduğunda kullanılır.

CSS box model HTML elementlerini saran bir kutu aslında ve margin’e(dış boşluk), border’a(kenar/çerçeve), padding’e(iç boşluk, içeriğin uzaklığı)ve asıl içeriğe(content) dayanır.

Box model elementlerin etrafına sınır çekmemize izin verir ve ilgili elementlere yakın konumlarına boşluklar koymamızı sağlar.

Alttaki resim kutu modelini anlatmaktadır:

Farklı bölümlerin açıklaması:

  • Margin – border’ın yani çerçevenin etrafını temizler ya da boşluk bırakır-boşaltır- da denilebilir. Margin arkaplan rengine sahip değildir, tamamen transparandır. Bizler okulda kompozisyon yazarken A4 kağıdın her tarafında 5 cm boşluk bırakırız ve içerik o boşluklarda yer almaz. İşte o boşluk margin’dir.
  • Border – Bir border padding(içeriği uzaklaştıran boşluk) ve content.(içerik) i de içine alan bir sınırdır. Border kutunun arkaplan renginden etkilenir.
  • Padding – Content’in yani içeriğin çevresindeki alanı boşaltır ya da temizler. Padding kutunun arkaplan renginden etkilenir.
  • Content – Kutunun içeriğidir yazılar ve resimler burada görünür.

Tüm tarayıcılarda doğru bir şekilde gözükmesini sağlayabilmeniz için box model’in nasıl işlediğini bilmeniz gerekmektedir.


Bir elementin Width ve Height değerleri(Genişlik ve yükseklik)

Önemli:Css ile bir elementin genişlik ve yükseklik değerlerini belirttiğinizde sadece içeriğin yer alacağı alanın genişlik ve yüksekliğini belirtmiş oluyorsunuz. Bir elementin tam kapladığı alanı bilebilmek için padding, border ve margin değerlerini de eklemelisiniz.

Aşağıdaki örmekte bir elementin toplam genişliği 300px’dir:

width:250px;
 padding:10px;
 border:5px solid gray;
 margin:10px;

Şimdi ölçelim:
250px (width yani genişlik)
+ 20px (sol ve sağ padding yani iç boşluk)
+ 10px (sol ve sağ çerçeve yani border)
+ 20px (sol ve sağ margin yani dış boşluk)
= 300px toplamda

Temamın tablo stilleri uygun olmadığı için göstermek istediğim tablo biçimini şuradan görebilirsiniz buraya tıklayarak.

Ek açıklama da; bu derslerin çoğu bir çeviridir w3schools.com’dan ve kendi tecrübelerimi de içerir. Örneklerin çoğunu kendiniz uygulayabildiğiniz gibi daha önce açıkladığım şekilde, w3schools.com’a ait örneklerde verdiğim online editör’den de yararlanabilirsiniz. Yararlı olması dileğiyle…

Table Borders(tablo kenarları)

border özelliği kullanılarak tablo kenarları css ile biçimlendirilir.

Aşağıdaki örnek siyah bir kenar oluşturur table, th ve td elementleri için:

Örnek

table, th, td
 {
 border: 1px solid black;
 }
 Kendiniz deneyin! »

Örnekteki tablonun kenarlarının çift olduğuna dikkat edin. Bu table ve th/td elementlerinin ayrı olarak kenar özelliğine sahip olduğunun göstergesidir.

Tablo kenarında tek bir çizgi göstermek için border-collapse özelliğini kullanın.

Css’in liste özelliği size şunları verir:

  • Sıralı liste elemanları için farklı işaretler,
  • Sırasız liste elemanları için farklı işaretler,
  • liste elemanı işareti için resim atama

 


List

HTML’de iki tip listeleme vardır:

  • sırasız listeler- dairelerle işaretlenmişlerdir tıpkı soldakiler gibi
  • sıralı listeler – sayılar ile işaretlenmişlerdir.

CSS’le, listeler de şekillendirilebilir ve resimler de liste işaretçilerinin yerine kullanılabilir.


Farklı liste elemanı işaretçileri

list-style-type özelliği ile işaretçinin tanımlanması:

Örnek

ul.a {list-style-type: circle;}
 ul.b {list-style-type: square;}ol.c {list-style-type: upper-roman;}
 ol.d {list-style-type: lower-alpha;}
 Kendiniz deneyin! »

Bir kısmı sırasız liste için bir kısmı sıralı liste için.


Liste elemanı işareti olarak resimler

Bunun için list-style-image özelliği kullanılır:

Örnek

ul
 {
 list-style-image: url('sqpurple.gif');
 }
 Kendiniz deneyin »

Yukarıdaki örnek tüm tarayıcılarda düzgün gözükmemekte. IE ve Opera; Firefox, Chrome ve Safari’dekilerden biraz daha büyük gösterecektir resmi.

Tüm tarayıcılarda düzgün gözükmesini istiyorsanız aşağıdaki çözümü uygulamanız gerekmekte.

Linkleri Biçimlendirme(Styling Links)

Linkler herhangi bir CSS özelliği ile biçimlendirilebilir, color, font-family, background gibi.

Linklerin özelliği, bulundukları duruma göre stillendirilebilmeleri. Yani; bir link normal durumda(ilk durum), ziyaret edilmiş durum, linkin üzerine gelindiği durum, linkin aktif olduğu yani o anlık tıklanma durumu diye dört halde bulunur. Ve her bir durum ayrı ayrı stillendirilir.

a:link {color:#FF0000;}      /* ziyaret edilmemiş link */
 a:visited {color:#00FF00;}  /* ziyaret edilmiş link */
 a:hover {color:#FF00FF;}  /* fare üzerinde link */
 a:active {color:#0000FF;}  /* seçilen link */

Deneme adresiniz için tıklayabilirsiniz!

Fakat farklı durumları stillendirmede birtakım kurallar mevcut;

  • a:hover, a:link ve a:visited’tan sonra gelmelidir.
  • a:active, a:hover’dan sonra gelmelidir.

Genel Link Stilleri

Yukarıdaki örnekte link, durumuna göre renk değiştirmekte.

Linkleri stillendirmenin diğer yolları da aşağıda:

Text Decoration

text-decoration özelliği linklerin altındaki çizgileri kaldırmak için kullanılır çoğunlukla. Örnek;

a:link {text-decoration:none;}
 a:visited {text-decoration:none;}
 a:hover {text-decoration:underline;}
 a:active {text-decoration:underline;}

Deneme adresiniz için tıklayabilirsiniz!

Background Color

background-color özelliği linkler için arkaplan atar: Örnek;

CSS font özelliği font ailesini, kalınlığını, boyunu ve yazı stilini tanımlamanızı sağlar.

Şerif ve Sans-şerif fontların arasındaki farklar;

Şerif fontu tırnaklı olur kırmızı alanlarda görüldüğü gibi. Sans-şerif ise tırnaksız olandır. Sans-şerif daha çok başlıklarda ve başlık niteliği taşıyan ciddi karakterli yazılarda kullanılır. Tırnaklı olan şerif ise, paragraf özelliği gösteren ve açıklama niteliğindeki yazılarda kullanılır, küçük fontlarda kullanımı yaygındır.

CSS Font Ailesi

CSS’te 2 tür font ailesi adı vardır;

  • generic family – Şerif veya tek aralıklı bir grup font ailesi
  • font family – Belirli bir font ailesi Times New Roman veya Arial gibi…
Generic familyFont familyTanım
SerifTimes New Roman
Georgia
Serif fontlar karakterlerin sona eren kısımlarında çıkıntılara sahiptir.
Sans-serifArial
Verdana
Sans’ın anlamı onsuz, yani şerifsiz(tırnaksız/çıkıntısız) anlamındadır.
MonospaceCourier New
Lucida Console
Hepsi aynı genişliğe sahip tüm tek aralıklı karakterler.

Font Family

Font ailesi bir yazıdır/yazı tipidir,  font-family özelliği ile ayarlanan.

Font-family özelliği birkaç font adını da tutmalı ki sistem kayıplarına karşı korunsun. Yani yazdığınız font kullanıcının sisteminde yoksa yedekteki font seçeneğini kullanmalı. Veya sizin yazdığınızı tarayıcı desteklemeyebilir ikinci yazdığınızı.

İstediğiniz font ile başlayın,  generic ailesi ile bitirin ve böylece tarayıcının, benzer font seçmesini sağlayın generic family’ye benzer olarak tabi eğer diğer fontlar uygun değilse.

Not: Font ailesindeki isim bir kelimeden fazla ise tırnak işaretleri arasında yer almalı, tıpkı “Times New Roman”‘da olduğu gibi.

Örnek;

p{font-family:"Times New Roman", Times, serif;}

Deneme adresiniz için tıklayınız!

Font Style

Çoğunlukla yazıyı yatık yani italik yapmak için kullanılır.

Text Color (Yazı rengi)

Renk özelliği yazının rengini değiştirebilmek için kullanılır.

CSS ile bir renk;

  • Bir hex değeri “#ff0000”
  • Bir rgb değeri “rgb(255,0,0)”
  • Bir renk ismi “red” ile tanımlanır.

CSS renk değerlerine ait referans Css derslerinin bitiminde verilecektir.

Sayfanın varsayılan rengi body seçicisinde tanımlanır. Misal;

body {color:blue;}
 h1 {color:#00ff00;}
 h2 {color:rgb(255,0,0);}

W3C’nin css bildirisine göre; Color özelliğini verdiyseniz, background-color özelliğini de vermek zorundasınız.

Text Alignment (Yazı hizalama)

text-align özelliği yazının yatay hizalamasının ayarını tanımlar.

Yazı merkeze alınabilir veya sağa/sola hizalanabilir ve yahut iki tarafa hizalanabilir.

text-align, justify olarak belirlendiğinde ,her satır genişler iki yana yaslanmak için satır genişliğince ve sol ve sağ margin düz olur dergilerdeki ve gazetelerdeki gibi.

Text Decoration

text-decoration özelliği ile yazı süslemelerinin ekleyebilir ya da kaldırabilirsiniz.

CSS Arkaplan

CSS arkaplan özellikleri bir elementin arkaplan efektlerini tanımlamak için kullanılır.

Arkaplan efektleri için css özellikleri;

  • background-color
  • background-image
  • background-repeat
  • background-attachment
  • background-position

Arkaplan rengi

background-color özelliği bir elementin arkaplanını değiştirmek için kulanılır.

body seçicisi ile sayfanın arkaplanını değiştiririz. Misal;

body {background-color:#b0c4de;}

CSS ile; renk değiştirebilmek için değerleri,

  • Hexadecimal kodları ile
  • RGB kodları ile
  • Rengin İngilizce ismi ile girebiliriz.

Bunun üzerinde sonra tekrar duracağım.

Arkaplan resmi

background-image özelliği bir elementin arkaplan resmini değiştirmeye ya da oluşturmaya yarar.

Varsayılan olarak resim tekrar eder ve böylece tüm sayfayı kaplar.

Bir sayfanın arkaplan resmi şöyle olur;

body {background-image:url('paper.gif');}

Arkaplan resmi belirlediğinizde yazıların okunabilir olmasına dikkat edin.

Background Image – Repeat X/Y ( yatay veya dikey tekrar)

Genelde, background-image özelliği hem yatay hem de dikey olarak tekrar eder.